ควรทำอย่างไรหากกระเป๋าคริปโตของคุณถูกแฮ็ก

หากคริปโตถูกโอนออกจากกระเป๋าของคุณโดยไม่ได้รับอนุญาต ให้ปกป้องสินทรัพย์ที่ยังเหลืออยู่ หยุดลงนามอนุมัติคำขอจากเว็บไซต์ที่น่าสงสัย หยุดฝากเงินเข้าที่อยู่กระเป๋าที่ได้รับผลกระทบ รวมถึงการชำระเงินเป็นประจำ อย่าจ่ายเงินให้ใครเพื่อให้ตรวจสอบ ซ่อมแซม หรือปลดล็อกกระเป๋าให้คุณ

ตรวจสอบให้แน่ชัดว่ามีสินทรัพย์ใดถูกโอนออกไปจริง

ตรวจสอบเครือข่ายที่ถูกต้องและที่อยู่สาธารณะของคุณผ่านบล็อกเอ็กซ์พลอเรอร์ (block explorer) ที่เชื่อถือได้ ซึ่งเป็นเว็บไซต์สำหรับดูข้อมูลธุรกรรมบนบล็อกเชน การดูข้อมูลเหล่านี้ไม่จำเป็นต้องเชื่อมต่อกระเป๋าหรือกรอกวลีกู้คืน (recovery phrase)

บน Ethereum และเครือข่ายที่คล้ายกัน โทเคนปลอมและธุรกรรมโอนมูลค่าเป็นศูนย์อาจสร้างรายการที่ดูเหมือนมีการโอนสินทรัพย์ออก แม้คุณจะไม่ได้ลงนามก็ตาม รายการที่ดูน่าตกใจในประวัติธุรกรรมเพียงอย่างเดียวไม่ได้พิสูจน์ว่าคีย์ของคุณถูกขโมย ตรวจสอบยอดคงเหลือของสินทรัพย์จริง และสำหรับโทเคน ให้เปรียบเทียบที่อยู่สัญญา (contract address) ซึ่งเป็นตัวระบุโทเคนบนเชน กับเอกสารอย่างเป็นทางการของผู้ออกโทเคน

หากธุรกรรมโอนที่เป็นอันตรายยังรอยืนยันอยู่ ให้ทำตามคำแนะนำอย่างเป็นทางการของผู้ให้บริการกระเป๋าเพื่อยกเลิกทันที การยกเลิกขึ้นอยู่กับเครือข่ายและอาจไม่สำเร็จ โดยทั่วไปฝ่ายสนับสนุนกระเป๋าไม่สามารถย้อนคืนธุรกรรมที่ได้รับการยืนยันแล้วได้

ล็อกบัญชีเอ็กซ์เชนจ์ที่ได้รับผลกระทบ

หากเงินของคุณอยู่ในการดูแลของเอ็กซ์เชนจ์ ให้ใช้ฟังก์ชันล็อกบัญชีหากมี และติดต่อฝ่ายสนับสนุนผ่านแอปหรือเว็บไซต์จริงของเอ็กซ์เชนจ์ รักษาความปลอดภัยของอีเมลที่เชื่อมโยง เปลี่ยนรหัสผ่านที่รั่วไหล และลบเซสชันการเข้าสู่ระบบที่ไม่รู้จักรวมถึงคีย์ API ซึ่งทำให้ซอฟต์แวร์เข้าถึงบัญชีได้ จากนั้นทำตามกระบวนการกู้คืนบัญชีของเอ็กซ์เชนจ์

หากบัญชีธนาคารหรือบัตรของคุณถูกเรียกเก็บเงิน

ตรวจสอบรายการเดินบัญชีธนาคารและบัตรว่ามีการซื้อสินค้าหรือโอนเงินที่คุณไม่ได้อนุมัติหรือไม่ ติดต่อฝ่ายป้องกันการฉ้อโกงของธนาคารผ่านแอปธนาคารหรือหมายเลขบนบัตร สอบถามเรื่องการระงับการชำระเงินเพิ่มเติม การโต้แย้งรายการเรียกเก็บเงินที่ไม่ได้รับอนุญาต และการขอเรียกคืนเงินโอนล่าสุด แจ้งเหตุให้เอ็กซ์เชนจ์หรือผู้ให้บริการชำระเงินที่เกี่ยวข้องด้วย

อธิบายให้ชัดว่าเป็นการชำระเงินที่ผู้อื่นทำโดยไม่ได้รับอนุญาต หรือคุณถูกหลอกให้ชำระเงินด้วยตนเอง ธนาคารอาจจัดการสองกรณีนี้ต่างกัน การโต้แย้งรายการกับธนาคารหรือผู้ออกบัตรเป็นคนละเรื่องกับการกู้คืนคริปโตที่ถูกขโมยไปบนบล็อกเชนแล้ว

หากอีเมลหรือโทรศัพท์ของคุณถูกบุกรุก

ใช้อุปกรณ์ที่สะอาดและปลอดภัยเพื่อรักษาความปลอดภัยของอีเมลที่เชื่อมกับบัญชีเอ็กซ์เชนจ์ เปลี่ยนรหัสผ่าน นำอุปกรณ์ที่ไม่รู้จักออกจากรายการอุปกรณ์ที่ลงชื่อเข้าใช้ และตรวจสอบหมายเลขโทรศัพท์สำหรับกู้คืน อีเมลสำหรับกู้คืน และกฎการส่งต่ออีเมล ลบรายการที่คุณไม่ได้ตั้งค่าไว้เอง จากนั้นตรวจสอบการตั้งค่าความปลอดภัยของเอ็กซ์เชนจ์และที่อยู่ถอนเงินที่บันทึกไว้ ว่ามีการเปลี่ยนแปลงโดยไม่ได้รับอนุญาตหรือไม่

หากโทรศัพท์ไม่มีสัญญาณอย่างกะทันหันหรือหยุดรับรหัสเข้าสู่ระบบ ให้ใช้โทรศัพท์อีกเครื่องติดต่อผู้ให้บริการเครือข่ายมือถือและสอบถามว่ามีความเป็นไปได้ที่จะเกิดการสลับซิม (SIM swap) หรือไม่ ดำเนินการนำหมายเลขกลับมาอยู่ในการควบคุมและรักษาความปลอดภัยของบัญชีผู้ให้บริการ หากระบบรองรับ ให้เปลี่ยนการยืนยันตัวตนด้วย SMS ของบัญชีการเงินเป็นแอปยืนยันตัวตนหรือกุญแจความปลอดภัย

เปลี่ยนคีย์กระเป๋าที่รั่วไหล

สำหรับกระเป๋าที่คุณควบคุมคีย์เอง หากวลีกู้คืนหรือคีย์ส่วนตัว (private key) ถูกขโมย คุณจำเป็นต้องสร้างกระเป๋าใหม่ วลีกู้คืนใช้สร้างคีย์ของกระเป๋าขึ้นมาใหม่ได้ ส่วนคีย์ส่วนตัวใช้ควบคุมบัญชีหนึ่งบัญชี การเปลี่ยนรหัสผ่านของแอปไม่ได้ตัดการเข้าถึงคีย์เหล่านั้นของผู้โจมตี

สร้างกระเป๋าใหม่ที่แยกจากกระเป๋าเดิมบนอุปกรณ์ที่เชื่อถือได้และสะอาด โดยใช้ซอฟต์แวร์อย่างเป็นทางการและวลีกู้คืนชุดใหม่ การนำเข้าวลีกู้คืนเดิมหรือเพิ่มบัญชีอีกบัญชีภายใต้วลีเดิมยังคงมีความเสี่ยงเช่นเดิม ให้ถือว่าทุกบัญชีที่สร้างจากวลีที่รั่วไหลมีความเสี่ยง หลีกเลี่ยงการเข้าสู่ระบบด้วยบัญชีโซเชียลที่ถูกบุกรุกขณะสร้างกระเป๋าใหม่

เพิกถอนสิทธิ์ใช้จ่ายโทเคนที่เป็นอันตราย

ผู้โจมตีอาจได้รับสิทธิ์โอนโทเคนโดยไม่จำเป็นต้องรู้คีย์ของคุณ สิทธิ์นั้นอาจยังมีผลและถูกใช้ดูดเงินฝากในอนาคตได้โดยไม่ต้องมีลายเซ็นใหม่ ในการศึกษาที่อยู่ Ethereum จำนวน 3,514 แห่งที่ตกเป็นเหยื่อการหลอกให้อนุมัติสิทธิ์ พบว่าประมาณ 69% ถูกดูดสินทรัพย์มากกว่าหนึ่งครั้ง แม้การสูญเสียครั้งแรกจะมีมูลค่าเพียงเล็กน้อย ก็ควรหยุดฝากเงินและถอนสิทธิ์เข้าถึงทันที

ใช้เครื่องมือตรวจสอบสิทธิ์อนุมัติ (approval checker) ที่เข้าถึงผ่านคำแนะนำอย่างเป็นทางการของผู้ให้บริการกระเป๋าหรือบล็อกเอ็กซ์พลอเรอร์ของเครือข่าย เพิกถอนสิทธิ์ที่น่าสงสัยสำหรับโทเคนและ NFT ในทุกเครือข่ายที่ได้รับผลกระทบ แล้วตรวจสอบว่าธุรกรรมเพิกถอนได้รับการยืนยันแล้ว โดยปกติต้องจ่ายค่าธรรมเนียมเครือข่าย การตัดการเชื่อมต่อเว็บไซต์ไม่ได้ยกเลิกสิทธิ์อนุมัติโทเคนที่ให้ไว้ก่อนหน้า สิทธิ์ประเภทอื่นที่ลงนามไว้บางอย่างอาจต้องเพิกถอนแยกกัน หากยังไม่ทราบสาเหตุ ให้ถือว่ากระเป๋าไม่ปลอดภัยและย้ายสินทรัพย์ไปยังกระเป๋าใหม่ที่แยกต่างหาก

อย่าเติมเงินให้บอตที่ดูดสินทรัพย์อัตโนมัติ

หากเงินฝากหายไปแทบจะทันที อาจมีบอตขโมยเงินที่โอนเข้ามาโดยอัตโนมัติ อย่าเติมคริปโตเพิ่มเพื่อจ่ายค่าธรรมเนียมธุรกรรม และอย่าพยายามแข่งกับบอตด้วยการคลิกให้เร็วกว่า การเพิกถอนสิทธิ์อนุมัติไม่ได้แก้ปัญหาการเข้าถึงด้วยคีย์ที่ถูกขโมย สำหรับสินทรัพย์ที่ติดค้าง ให้ใช้คำแนะนำที่ตรวจสอบได้จากผู้ให้บริการกระเป๋าเพื่อขอความช่วยเหลือจากผู้เชี่ยวชาญ หลีกเลี่ยงสคริปต์กู้คืนที่มีคนเสนอให้ผ่านข้อความส่วนตัว

ย้ายสินทรัพย์ที่เหลืออย่างระมัดระวัง

หากสามารถโอนอย่างปลอดภัยได้ ให้รีบย้ายสินทรัพย์ นำที่อยู่ปลายทางโดยตรงจากหน้าจอ Receive หรือรับเงินของกระเป๋าใหม่ อย่าคัดลอกจากประวัติธุรกรรม งานวิจัยเกี่ยวกับการปลอมแปลงที่อยู่ให้สับสน (address poisoning) พบว่าผู้โจมตีแทรกที่อยู่คล้ายของจริงซึ่งมีอักขระต้นและท้ายตรงกับที่อยู่ที่ถูกต้อง ตรวจสอบที่อยู่ทุกตัวอักษรเทียบกับปลายทางที่เชื่อถือได้ รวมถึงบนหน้าจอกระเป๋าฮาร์ดแวร์หากมี

ยืนยันว่าปลายทางรองรับสินทรัพย์และเครือข่ายนั้น ตรวจสอบทุกบัญชีที่ได้รับผลกระทบว่ามีเหรียญ โทเคน NFT และสินทรัพย์ในสถานะการสเตกหรือการให้กู้ยืมหรือไม่ เก็บเหรียญที่ใช้จ่ายค่าธรรมเนียมของเครือข่ายไว้ให้เพียงพอเพื่อโอนให้เสร็จก่อนย้ายส่วนที่เหลือ เงินที่ถูกล็อกไว้อาจต้องใช้แผนกู้คืนแยกต่างหาก อัปเดตที่อยู่ฝากเงินที่บันทึกไว้และแจ้งผู้ที่ยังส่งเงินไปยังกระเป๋าเดิม

หาก USDT หรือ USDC ถูกขโมย

รีบรายงานการขโมยสเตเบิลคอยน์ต่อผู้ออกเหรียญ Tether และ Circle มีวิธีระงับการโอนโทเคนบางประเภท ดังนั้นการติดต่อทั้งสองบริษัทอาจยังมีประโยชน์แม้การขโมยจะเกิดขึ้นแล้ว

โทเคนที่ถูกขโมย	ช่องทางรายงาน
USDT	ติดต่อ ฝ่ายสนับสนุน Tether และขอติดต่อทีม Information Requests โดย Tether ส่งรายงานการขโมย การแฮ็ก และการหลอกลวงไปยังทีมนี้
USDC	ติดต่อ ฝ่ายสนับสนุน Circle และรายงานต่อเอ็กซ์เชนจ์หรือผู้ให้บริการที่คุณใช้ด้วย เนื่องจาก Circle จำกัดกระบวนการร้องเรียนอย่างเป็นทางการสำหรับผู้ที่ไม่ใช่ลูกค้า

ส่งข้อมูลเครือข่าย จำนวนเงิน รหัสธุรกรรม (transaction ID) ที่อยู่ผู้รับ เวลาที่ถูกขโมย และคำอธิบายสั้น ๆ ให้ระบุที่อยู่และรหัสเป็นข้อความที่คัดลอกได้ ไม่ใช่มีแต่ภาพหน้าจอ เพิ่มหมายเลขรายงานตำรวจหากมี สอบถามว่าโทเคนที่ถูกขโมยสามารถถูกอายัดได้หรือไม่ และพนักงานสอบสวนต้องส่งเอกสารอะไรบ้าง Circle ระบุว่าการอายัดต้องอาศัยอำนาจทางกฎหมายที่เหมาะสม ไม่มีการรับประกันว่าจะอายัดหรือคืนเงินได้

หากเงินที่ถูกขโมยถูกส่งไปยังเอ็กซ์เชนจ์

ติดต่อฝ่ายสนับสนุนอย่างเป็นทางการของเอ็กซ์เชนจ์ที่รับเงินทันที แม้การขโมยจะเกิดนอกเอ็กซ์เชนจ์นั้นก็ตาม ส่งลิงก์ธุรกรรม ที่อยู่ผู้รับ จำนวนเงิน เวลา และรายงานตำรวจหากมี ขอให้ตรวจสอบเงินที่ถูกขโมยอย่างเร่งด่วน เก็บหมายเลขทิกเก็ตไว้และแจ้งให้เจ้าหน้าที่ผู้ทำคดีทราบ สำหรับ Binance ให้ทำตาม ขั้นตอนการรายงานเงินที่ถูกขโมย

ขอให้ตำรวจใช้ช่องทางของเอ็กซ์เชนจ์สำหรับหน่วยงานบังคับใช้กฎหมาย ตัวอย่างเช่น Binance ระบุว่าการอายัดต้องมีคำสั่งอย่างเป็นทางการที่เหมาะสมจากหน่วยงานบังคับใช้กฎหมายหรือศาล และระบุด้วยว่าฝ่ายบริการลูกค้าไม่สามารถเปิดเผยข้อมูลลับในการสอบสวนแก่คุณได้ การเปิดทิกเก็ตและการให้พนักงานสอบสวนเข้ามาดำเนินการต่างก็เป็นขั้นตอนที่มีประโยชน์

เก็บหลักฐานและแจ้งความเรื่องการขโมย

ก่อนลบแอปหรือล้างข้อมูลอุปกรณ์ ให้เก็บที่อยู่กระเป๋า รหัสธุรกรรม เครือข่าย จำนวนเงิน เวลา เว็บไซต์หลอกลวง ข้อความ และภาพหน้าจอ รหัสธุรกรรมเป็นหมายเลขอ้างอิงเฉพาะของการโอนแต่ละครั้ง อย่าใส่ข้อมูลลับของกระเป๋าลงในรายงานเด็ดขาด รีบแจ้งตำรวจในพื้นที่หรือหน่วยงานปราบปรามอาชญากรรมไซเบอร์ของประเทศคุณ หากอยู่ในสหรัฐอเมริกา ให้ใช้ ic3.gov แม้จะยังมีรายละเอียดบางส่วนไม่ครบ

ทำความสะอาดอุปกรณ์และระวังฝ่ายสนับสนุนปลอม

ตรวจสอบไฟล์ที่ดาวน์โหลดล่าสุด ส่วนขยายเบราว์เซอร์ แอปกระเป๋าปลอม และคำขอที่คุณเคยลงนาม อัปเดตซอฟต์แวร์และสแกนหามัลแวร์ ก่อนล้างข้อมูลอุปกรณ์ ให้เก็บหลักฐานและยืนยันว่าคุณยังเข้าถึงสินทรัพย์ได้ผ่านข้อมูลสำรองที่ใช้ได้จริงหรือกระเป๋าใหม่ หากอุปกรณ์ถูกบุกรุก ให้กำจัดภัยคุกคามหรือติดตั้งระบบใหม่ก่อนใช้กระเป๋าใหม่ รักษาความปลอดภัยของข้อมูลเข้าสู่ระบบอื่น ๆ ที่อาจรั่วไหลด้วย

งานศึกษา IEEE ในปี 2024 พบว่ามิจฉาชีพที่แสร้งทำเป็นผู้ช่วยเหลือจะมุ่งเป้าไปที่โพสต์สาธารณะซึ่งขอความช่วยเหลือเกี่ยวกับกระเป๋า แล้วชวนย้ายการสนทนาไปยังอีเมล Telegram หรือช่องทางอื่นเพื่อขอข้อมูลลับของกระเป๋าหรือเรียกเก็บเงิน คุณควรเป็นฝ่ายเริ่มติดต่อฝ่ายสนับสนุนเองผ่านแอปหรือเว็บไซต์อย่างเป็นทางการ คำตอบที่ดูช่วยเหลือได้หรือการย้ายไปแชตส่วนตัวไม่ได้ยืนยันตัวตนของผู้ใด ปฏิเสธคำรับประกันว่าจะกู้เงินคืนได้ ค่าธรรมเนียมเพื่อปล่อยเงิน คำขอวลีกู้คืน และคำขอเข้าถึงอุปกรณ์จากระยะไกลจากคนแปลกหน้า

ทำให้กระเป๋าใบต่อไปปลอดภัยยิ่งขึ้น

แยกเงินออมระยะยาวออกจากกระเป๋าที่ใช้เชื่อมต่อกับแอป เก็บวลีกู้คืนชุดใหม่แบบออฟไลน์และเป็นความลับ กระเป๋าฮาร์ดแวร์ช่วยลดความเสี่ยงบางประการของการขโมยคีย์ แต่ไม่สามารถป้องกันสิทธิ์อนุมัติที่เป็นอันตรายซึ่งคุณลงนามเองได้

ในการทดลองใช้กระเป๋าจำลองปี 2026 การแสดงคำเตือนห้าวินาทีพร้อมข้อความให้ตรวจสอบอีกครั้งเพิ่มอัตราการปฏิเสธสิทธิ์อนุมัติที่เป็นอันตราย นิสัยที่ควรทำคือหยุดก่อนลงนามแล้วตรวจสอบโทเคน ที่อยู่ที่ได้รับอนุญาตให้ใช้จ่ายโทเคนนั้น และจำนวนเงินสูงสุด สำหรับการสวอป 50 USDC ให้อนุมัติวงเงิน 50 USDC แทนการให้สิทธิ์ไม่จำกัด หากรายละเอียดไม่ชัดเจน ให้ยกเลิกและเพิกถอนสิทธิ์ที่ไม่จำเป็นอีกต่อไป